Een groep slaginstrumenten zijn de membranofonen: slaginstrumenten met een membraan of een vel, dat in trilling wordt gebracht. Er zijn twee basistypen: trommen en mirlitons. Trommen kun je verder weer onderverdelen in de vorm van de romp. Trommen kunnen op verschillende manieren worden gestemd, door de spanning van het vel te veranderen: door de spankoorden bij te stellen of blokjes onder het koord aan te brengen, of door het draaien aan spanschroeven. Trommen kunnen één of twee vellen hebben. Trommen met twee vellen kunnen bespeeld worden op één of beide vellen. Men kan op trommen slaan met de handen of met stokken. De stokken kunnen omwikkeld zijn. Soms worden vegertjes gebruikt.

Geschiedenis
Deze instrumenten behoren, naar alle waarschijnlijkheid, ook tot de oudste van alle instrumenten.
In de kunst zijn bewijzen gevonden, waaruit blijkt, dat trommen minstens 4000 jaar geleden reeds bestonden in Mesopotamië en Egypte, doch het aan bederf onderhevige materiaal, waarvan trommen worden vervaardigd, heeft er toe geleid, dat er maar weinig exemplaren uit de Oudheid zijn overgebleven.
Trommen waren vroeger belangrijk voor het geven van signalen bij veldslagen en zijn tevens populair voor het begeleiden van zang en dans.
Sedert de 18e eeuw zijn trommen ook in Westerse orkesten opgenomen.
Tegenwoordig zijn trommen over de gehele wereld populair en ze worden gemaakt in zeer verschillende stijlen en vormen. Ook allerlei materialen worden gebruikt: hout, metaal, aardewerk en kunststof.

Grote trom / Bassdrum

De grote trom is een cilindrisch vat dat aan twee zijden is bespannen met een vel, dat gespannen kan worden. Meestal wordt het instrument met één stok bespeeld.

Kleine trom / Snaredrum

De kleine trom is bespannen met twee vellen. Het bovenste vel is strakker gespannen dan het onderste. Tegen het onderste vel liggen een aantal snaren die meetrillen als op het bovenste vel geslagen wordt en tegen het onderste vel aanslaan. De snaren kunnen uitgeschakeld worden.
De kleine trom is gemaakt van een houten ketel en aan beide kanten bespannen met een kunststoffen vel.

Dit instrument wordt bespeeld met houten stokken en zorgt voor een helder scherp geluid waarmee de melodie ritmisch ondersteund wordt. De kleine trom kan ook op “dof” gezet worden. Hiervoor worden de snaren die aan de onderzijde van de trom zitten om druk uit te oefenen op het ondervel, waardoor de trillingen veroorzaakt door het slaan op de trom “afgeknepen” worden, eraf gehaald. Door deze handeling uit te voeren door simpel een hendel aan de zijkant van de trom over te halen wordt de druk op het onderste vel verminderd zodat deze een grotere amplitude kan maken en dus een doffer geluid voortbrengt. Op de trom wordt meestal effectinstrumenten als een woodblock en bongo’s bevestigd om tijdens het spelen de nodige effecten toe te kunnen voegen. Deze effect instrumenten komen verderop deze pagina weer ter sprake

Bongo

Bongo’s zijn kleine trommels afkomstig van Latijns-America. Ze worden meestal paarsgewijs bespeeld, waarvan de ene trommel groter is dan de andere. De bongo’s worden traditioneel zittend, met gekruiste benen, bespeeld met de trommels tussen de knieën. Bij ons in de malletband worden ze gemonteerd op een standaard voor concert optredens of op straat gemonteerd op een kleine trom.

Timbales

Timbales zijn twee aan elkaar vastzittende, ondiepe trommels die op een statief zijn bevestigd. Een zeer strak gespannen plastic vel is bevestigd over de bovenkant van de metalen romp. De timbales worden bespeeld met dunne stokken en geven een fel, metalig geluid. Door in het midden, vlak bij de rand of tegen de metalen romp aan te slaan, krijg je allerlei verschillende klanken. Om deze klankmogelijkheden nog verder uit te breiden, zitten er meestal ook nog een aantal koebellen bij. Ze zijn lager gestemd dan bongo's, maar hoger dan conga's.

Pauken

Pauken (of keteltrommen) zijn de enige membranofonen die tonen kunnen laten horen. Een pauk bestaat uit een metalen ketel waarover een vel wordt gespannen. De hoogte van een toon wordt bepaald door de spanning en de grootte van het vel. Het vel wordt tussen het midden en de rand aangeslagen met paukenstokken. Dit zijn stokken met een vilten kop. Als een toon niet mag doorklinken wordt hij afgedempt met de hand.
Er zijn verschillende soorten pauken. Vroeger werd het vel gespannen door een aantal schroeven aan te draaien (schroefpauken). In de eerste helft van de 19e eeuw werden de machinepauk en de draaipauk uitgevonden. Bij de machinepauk hoefde je maar één schroef aan te draaien, bij de draaipauk moest je de ketel in het voetstuk draaien om het vel anders gestemd te krijgen. In 1872 werd de pedaalpauk uitgevonden. Hiermee kun je de pauk door een voetbeweging verstemmen.
Tegenwoordig bespeelt een paukenist vaak drie, vier of vijf pauken. Vroeger waren dat er maar twee.

Drumstel

Een drumstel bestaat uit een aantal trommen (drums) en bekkens (cymbals). De grote trom (of bass drum) wordt met een pedaal bediend. Het indrukken van het pedaal zorgt ervoor dat een stok tegen de trom slaat. Verder zijn er nog kleine trommen en roertrommen. De roertrom heeft dezelfde doorsnede als de kleine trom, maar is iets hoger. Hij heeft geen snaren. Er zijn twee soorten bekkens: enkele bekkens en hi-hat bekkens. De hi-hat bestaat uit twee bekkens die m.b.v. een pedaal tegen elkaar worden geslagen. De enkele bekkens zijn te verdelen in ride cymbals, crash cymbals en splash cymbals. Deze bekkens geven een verschillend geluid.

Conga’s

De conga's spelen een hoofdrol in alle soorten Latijns-Amerikaanse muziek, ofschoon ze waarschijnlijk afkomstig zijn uit Afrika.
De conga's zijn ton-vormig en open aan de onderkant. De metalen rand, die het vel op z'n plaats houdt, zit lager dan het vel, zodat de speler niet met z'n vingers op de rand slaat.
Conga's worden meestal bespeeld in groepen van twee of drie trommen
Je kunt verschillende klanken en toonhoogtes uit een conga halen, door het vel in het midden of aan de rand, met de vingers of met de hele handpalm aan te slaan. Je kunt het vel ook met de ene hand indrukken, en er met de andere hand op slaan. Zo kun je de toonhoogte beïnvloeden

Djembe

De djembé hoort tot de groep bekervormige trommen. Dit soort trommen zijn éénvellig. Ze worden gemaakt van aardewerk en van hout en komen voor in verschillende afmetingen. Vaak is het vel aan de rand van de romp gelijmd. Trommen op poten (zoals de djembe) hebben een voet die uit de houten romp van de trom zijn gesneden.
De djembé is een bekervormige trom uit Guinea (West-Afrika) en staat tijdens het bespelen ervan, meestal niet op de voet, zoals je zou verwachten. Hij hangt vaak aan een nekkoord tijdens het bespelen. Hij wordt aangeslagen met de handen.
De djembé klinkt luid en doordringend en is draagbaar. Dit maakt het instrument populair bij zowel rock-, pop- als traditionele muzikanten.

Wil je meer weten over de djembé en andere West-Afrikaanse instrumenten ga dan naar: Djembefoland.

Vele van de instrumenten hierboven beschreven worden alleen gebruikt tijdens concert optredens. Conga’s en de Djembe zijn niet binnen de vereniging aanwezig. Maar omdat we steeds meer concerten geven is het in de toekomst zeer goed mogelijk dat het instrumentarium hiermee uitgebreid zal worden. Mocht u als lezer belangstelling tonen voor het bespelen van zo’n instrument of een van de andere instrumenten aarzel dan niet en en neem contact op met ons.